जमिनको शोषण बन्द गर्न वैज्ञानिकहरुको चेतावनी

२२ साउन, हेटौँडा । वैज्ञानिकहरुले पृथ्वीको जमिन सतहमा पुगिरहेको अतुलनीय क्षतिको कडा आलोचना गरेका छन् । हामीले जमिनको शोषण गर्दैगर्दा त्यसले माटो खराब बनाउनुका साथै मरुभूमीकरण बढाएको छ भने वनजङ्गल विनाश भएका छन् जसले वन्यजन्तुलाई प्रत्यक्ष असर गरिरहेको र नदिनाला पनि सुक्दै गइरहेको उनीहरुले बताएका हुन् । 
यस्तोमा हामीले जमिनलाई जलवायु परिवर्तनसँग लड्न सक्ने कुरा बनाउनुको सट्टा उल्टो यसलाई कार्बनकै श्रोतमा परिणत गराइरहेको उनीहरुको गुनासो छ । त्यसैले मौसमले भयानक रुप लिनु अगावै हामीले जमिनको दुरुपयोग बन्द गर्नुपर्ने उनीहरुले चेतावनी दिएका हुन् । 
खेती नगरिएका जमिनमा हुने रुखबिरुवाले वातावरणलाई तातो हुनबाट जोगाउँछ किनकी तिनले कार्बन ग्यास सोस्नुका साथै जमिन र माटोलाई पनि राम्रो अवस्थामा राख्छन् । यसरी अहिले विश्वभर उत्सर्जन भइरहेको एक चौथाइ ग्रिनहाउस ग्यास जमिनको दुरुपयोगबाटै भइरहेको बताइएको छ । 
यसबीच बिरुवाबाट बनाइने सामग्री, काठदाउरा, जीवजन्तु, पेपर र बढ्दो जनसङ्ख्याको माग पूरा गर्न जमिनको माग सम्बन्धी प्रतिस्पर्धा र लडाईँ समेत हुने दिन नजिक आइरहेको उनीहरुले बताएका हुन् । रिपोर्टका अनुसार यसले हामीलाई पृथ्वीको माटो उपयोग गर्ने सम्बन्धी भविष्यमा अत्यन्तै कठिन छनौट गर्नुपर्ने हुन्छ । 
त्यसैगरी रातो मासुका लागि मान्छेको बढ्दो भोकले पनि हाम्रो जमिनलाई एकदम धेरै दबाब दिइरहेको छ । मासुका लागि जीवजन्तु पाल्दा त्यसबाट उत्सर्जन हुने मिथेन ग्यास पनि मुख्य ग्रिनहाउस ग्यासमा पर्दछ । रिपोर्टका अनुसार विश्वका आधा भन्दा बढी ग्रिनहाउस ग्यास गाइवस्तु पालनबाटै हुने गरेको छ । 
यसै हप्ता वैज्ञानिक र सरकारी अधिकारीहरुले संयुक्त राष्ट्र संघको अन्तर सरकारी प्यानल आइपीसीसीको जलवायु परिवर्तन सम्बन्धी डक्युमेन्ट अन्तिम अध्ययनका लागि तयार गरेका हुन् । सो रिपोर्ट हालसम्मकै सबैभन्दा आधिकारिक हुने भएपनि जमिनको शोषण र दुरुपयोग सजिलै रोक्न नसकिने उनीहरुको निष्कर्ष छ । 
यसरी अहिले हामी जमिनलाई कार्बन–डाइअक्साइड समाधानका रुपमा प्रयोग गर्ने वा यसैलाई उत्सर्जनको श्रोत बनाउने भन्नेको सबैभन्दा चरम अवस्थामा पुगेको बताइएको छ । 
उदाहरणका लागि हामीले पूर्वी बेलायतलाई लिन सक्छौँ जहाँ प्राकृतिक अवस्थामा पर्याप्त पानी हुनु पर्ने हो । तर समयसँगै त्यसको ९९ प्रतिशत खेतीले सोसिसकेको बताइएको छ । यसमा बाँकी १ प्रतिशत भने च्यारिटी नेस्नल ट्रस्टले लिएको छ जहाँ नरम कालो माटो चार मिटर गहिरोसम्म भेट्टाइन्छ । यसरी प्रत्येक वर्ष १ देखि २ प्रतिशत माटो, खेती गर्दैगर्दा बाँजो छाडेर नाश हुने गरेको बताइएको छ । यसबाट गरिब किसानहरु सबैभन्दा बढी प्रभावित हुने बताइएको छ । (साभारः बाह्खरी)