फाइल तस्विर
१५ भदौ, हेटौँडा । गौरा पर्व सुदूरपश्चिम प्रदेशमा हर्षोल्लासपूर्वक मनाउने पर्व हो । भगवान् शिव–पार्वतीको पूजा गरेर मनाइने गौरा पर्व भाद्र शुक्लपञ्चमीबाट शुरु भएको छ । यो पर्वको पहिलो दिन बिरुडा भिजाउने कार्य गरिन्छ । यो दिनलाई ‘बिरुडा पञ्चमी’ पनि भन्ने गरिन्छ ।
गौरा पर्वको प्रसाद मानिएको बिरुडाका लागि पाँच प्रकारका गेडागुडी प्रयोग गरिन्छ । बिरुडाका लागि खास गरेर गहत, चना, केराउ, मटर र गुराँस प्रयोग गरिन्छ । विधिवत् कर्मकाण्ड विधि र फाग, माङ्गल गाउँदै बिरुडालाई पवित्र तामपत्र वा पित्तलको भाडामा मिलाइन्छ । त्यसपछि माङ्गलिक पूजाआजाका साथ व्रतालु महिलाले बिरुडा भिजाउने गर्दछन् ।
अष्टमीसम्म मनाइने गौरा पर्वको दोस्रो दिन बिरुडालाई धुने र सप्तमीका दिन व्रतालु महिला खेतमा गएर धान, बलु, कुस, दुबो र साउँ गरी पाँच प्रकारका बिरुवालाई गौराका रूपमा भित्र्याउने र पूजा गर्ने चलन रहेको छ । यस दिन गौरालाई डालोमा राखेर गीत गाउँदै नचाउने पनि गरिन्छ । गौराको महत्वपूर्ण दिन अष्टमी हो । यस दिनलाई गौराष्टमी, दुर्वाष्टमी वा अटवाली पनि भन्ने गरिन्छ । लौकिक मान्यतानुसार गौराकी सौताका रूपमा ‘सन्ज्या’ लाई ल्याएर ‘दुर्वा’ अर्थात् दुबोको पूजा हुने गरेकाले दुर्वाष्टमी भन्ने गरेको उपकुलपति जोशीको भनाइ छ ।
गौरा मनाउने क्षेत्रमा दुर्वाष्टमीको विशेष महत्व छ । यो दिन तागाधारी नारीले पवित्र धागोबाट निर्माण गरिएको दुबोधागोलाई विधिपूर्वक अभिमन्त्रित गरी धारण गर्ने चलन रहेको छ । अष्टमी अर्थात् गौरा समापनको दिन व्रतालु महिलाले घरपरिवारलाई प्रसादका रूपमा बिरुडा बाँड्ने र ग्रहण गर्ने चलन रहेको छ । गौरा पर्व महिलाले सौभाग्य, सुख, शान्ति र समृद्धिका लागि गरिने धार्मिक अनुष्ठान हो ।
धार्मिक कथन अनुसार पार्वतीले महादेवलाई पति पाउँ भनेर अनुष्ठान गरेको हुनाले गौरा पर्व मनाउने चलन सुरु भएको हो । पौराणिक कालमा हिमालयपुत्री पार्वतीले महादेवलाई पति पाउँ भनी बालुवाको शिवलिङ्ग बनाएर १२ वर्षसम्म कष्टसाध्य तपस्या गरेको किंवदन्ती छ । लामो तपस्यापश्चात् वरदान पाएर पार्वतीले महादेव अर्थात् शिवलाई पति बनाउन सफल भएको धार्मिक मान्यता अनुसार गौरा पर्व मनाइँदै आएको जोशीले उल्लेख गर्नुभयो । शिव र पार्वतीको पूजाआराधना एवं व्रत अनुष्ठानबाट सुस्वास्थ्य, शौभाग्य र समृद्धि प्राप्त हुने जनविश्वास रहेको छ ।
गौरा पर्व समापनसँगै फागु, चैत, धुमारी, चाँचरी जस्ता लोकगीत गाउँदै डेउडा खेल्ने र रमाउने चलन छ ।
२९ चैत, एजेन्सी । भारतीय चर्चित गायिका आशा भोसलेको निधन भएको छ । शनिबार साझॅं श्वासप्रश्वास तथा मुटुमा समस्या...
२९ चैत, हेटौंडा । हाल नेपालमा पश्चिमी न्यून चापीय प्रणाली र स्थानीय वायुको आंशिक प्रभावले मौसममा फेरबदल भइरहेको...
२८ चैत,हेटौंडा । मकवानपुरको भिमफेदीमा भिरबाट लडेर महिलाको ज्यान गएको छ । शनिबार बिहान मकवानपुरको भिमफेदी...
२८ चैत, हेटौंडा । प्रतिनिधि सभाका नवनियुक्त उपसभामुख रुबी कुमारी ठाकुरले शपथ लिएकी छन् । शुक्रबार उपसभामुखमा...
२८ चैत, हेटौंडा । हाल नेपालमा पश्चिमी वायु र स्थानीय वायुको आंशिक प्रभाव रहेको छ । अहिले कोशी, बागमती र गण्डकी...
२७ चैत, हेटौंडा । नेपाली बजारमा आज सुनकोे मूल्य बढेको छ । सुन प्रतितोला दुई हजार २०० रूपैयाँले बढेको छ। नेपाल...
२७ चैत, हेटौंडा । प्रतिनिधिसभाको उपसभामुखको निर्वाचन आज हुँदैछ । आज दिउँसो ४ बजे बस्ने प्रतिनिधि सभाको बैठकले...
२७ चैत, हेटौंडा । राष्ट्रपति रामचन्द्र पौडेलले आज संघीय संसद्का दुवै सदनको संयुक्त बैठकलाई सम्बोधन गर्ने भएका...
२७ चैत, हेटौंडा । हाल नेपालमा पश्चिमी न्यून चापीय प्रणाली र स्थानीय वायुको आंशिक प्रभाव रहेको छ । जसको प्रभावले ...
१९ चैत,हेटौंडा । मकवानपुरगढीमा करेन्ट लागेर एक जनाको ज्यान गएको छ भने अन्य २ जना घाइते भएका छन् । बिहीबार...
२५ चैत,हेटौंडा । हेटौंडा उपमहानगरपालिकाले चैत ८ गते देखि १६ गते सम्म संचालित २०८२ सालको आधारभूत तह कक्षा ८ को...
२० चैत,हेटौंडा । मकवानपुरको हेटौंडामा एसइई परीक्षा दिइरहेका एकजना नक्कली परीक्षार्थी पक्राउ परेका...
१८ चैत, हेटौंडा । पूर्वपश्चिम राजमार्ग अन्तरगत हेटौंडा–९ गुम्बाचोकमा दुई मोटरसाइकल एक आपसमा ठक्कर खाँदा...
१८ चैत्र,हेटौंडा । मकवानपुरको बागमतीमा चट्याङ लागेर एकजनाको ज्यान गएको छ भने एक जना घाइते भएका छन्। मंगलबार साझ...
२८ चैत,हेटौंडा । मकवानपुरको भिमफेदीमा भिरबाट लडेर महिलाको ज्यान गएको छ । शनिबार बिहान मकवानपुरको भिमफेदी...
१९ चैत, हेटौंडा । पूर्वयुवराज पारस शाह अस्पताल भर्ना भएका छन् । उनी काठमाडौंको थापाथलीस्थित नर्भिक...
१६ चैत, हेटौंडा । हाल नेपालमा पश्चिमी वायुका साथै स्थानीय वायुको प्रभाव रहेको छ । विहान देशका पहाडी तथा हिमाली...
१८ चैत, हेटौंडा । हाल नेपालमा पश्चिमी वायुको साथै स्थानीय वायुको प्रभाव छ। बागमती, गण्डकी, कर्णाली, सुदूरपश्चिम र...
















